Niektórzy twierdzą, że życia prywatnego nie da się oddzielić od pracy, ale należy elastycznie przeplatać obowiązki służbowe z prywatnymi. Inni nie wyobrażają sobie nie postawić grubej kreski między czasem pracy zawodowej, a tym poświęcanym rodzinie, przyjaciołom, czy swojej pasji. Niezależnie od podejścia, warto pamiętać o tym, by praca nie była całym naszym życiem.

 

Work-life balance – definicja

Work-life balance to stan, w którym życie zawodowe i prywatne tworzą spójną całość, są zgodne z naszymi zasadami i wartościami oraz służą naszym oczekiwaniom i celom. Według tej idei dążymy do równowagi między karierą i pracą, a życiem poza tą sferą: rodziną, rozrywką, przyjaciółmi. Nie należy jednak narzucać sobie niemożliwych do spełnienia wymagań. Warto pamiętać, że osiągnięcie równowagi w życiu i pracy nie jest zależne od stanowiska czy zawodu, nie oznacza też równego podziału doby na życie i pracę. Jedynym miernikiem w tym przypadku jest Twoje poczucie satysfakcji, a nie, np. liczba godzin poświęcona rodzinie.

 

Życie pod presją obowiązków i oczekiwań ze strony szefów czy współpracowników i częste zmaganie się ze stresującymi sytuacjami wymaga zrównoważenia odpoczynkiem, czasem wolnym, przeniesienia uwagi na coś lub kogoś innego. Wypalenie zawodowe, problemy z układem pokarmowym, choroby serca czy pracoholizm – to tylko kilka z zagrożeń, które niesie ze sobą nadmierne poświęcanie się pracy.

 

Jak to wygląda w Polsce?

Według najnowszych danych Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD), Polacy są 2. najbardziej zapracowanym narodem spośród 35 państw członkowskich OECD. Polak przepracowuje w ciągu roku średnio 1806 godzin. Pracujemy prawie najdłużej w Unii Europejskiej. O 143 godziny rocznie wyprzedzają nas tylko Grecy.

W ubiegłym roku średnia liczba przepracowanych w Polsce godzin wzrosła o 9. Podium z wynikiem 1798 godzin zamykają Czesi.

Dla porównania, przedostatni na liście Niemcy poświęcają na pracę 1386 godzin, czyli średnio aż o 420 godzin mniej. W koncepcji work-life balance, w odróżnieniu od naszych zachodnich sąsiadów,  stawiamy niestety bardziej na „work”. Zachowanie równowagi przynosi jednak korzyści zarówno pracownikom, jak i pracodawcom.

 

Korzyści dla pracowników i pracodawców

  1. Zdrowie i lepsze samopoczucie – osoby zachowujące równowagę między życiem zawodowym i prywatnym są mniej zestresowane, przekłada się to na ich lepszy stan zdrowia. Mają również więcej czasu np. na uprawianie sportu. Zachowanie work-life balance pomaga też uniknąć przegapienia istotnych wydarzeń, np. urodzin dziecka czy spotkania z przyjaciółmi oraz wypalenia zawodowego.
  2. Satysfakcja z pracy – pracownicy realizujący swoje zadania w pracy i nie przenoszący ich do życia prywatnego czerpią większą przyjemność z wyzwań zawodowych. Maksymalne poświęcenie się pracy w czasie jej dedykowanym i możliwość późniejszego pełnego odpoczynku zwiększa zadowolenie z osiąganych celów.
  3. Większa produktywność – wypoczęty i zrelaksowany pracownik jest w stanie w krótszym czasie wykonać więcej zadań zachowując przy tym koncentrację, motywację i kreatywność. Większa liczba przepracowanych godzin nie oznacza wcale, że z pewnością zostanie zrealizowanych więcej czynności.
  4. Rozwój i realizacja pasji – dodatkowy rozwój pracowników na innych obszarach jest możliwy, gdy ci nie muszą skupiać się tylko na codziennych obowiązkach zawodowych. Zdobywanie nowych umiejętności to nie tylko zwiększone poczucie satysfakcji, ale i wartość dla pracodawcy.
  5. Lojalni pracownicy i lepszy wizerunek pracodawcy – zadbanie o work-life balance leży również po stronie pracodawców. Są oni o wiele lepiej oceniani przez pracowników oraz częściej polecani. Przyczynia się to do łatwiejszego przyciągania i zatrzymywania w firmie najlepszych specjalistów.
  6. Mniejsze koszty rekrutacji – pracownicy, którzy odczuwają satysfakcję ze swojego życia zawodowego i lubią swoją pracę niechętnie ją zmieniają. Firmy dbające o work-life balance nie muszą zatem poświęcać dużo czasu i pieniędzy na dodatkowe rekrutacje, a szukając nowych pracowników, dzięki dobrej opinii na rynku pracy, nie poświęcają na to wiele czasu.


Jak zachować równowagę?

Dbanie o zachowanie równowagi to zadanie zarówno dla pracodawców, jak i pracowników. Pierwsza grupa, w zależności od branży czy specyfiki stanowisk w firmie może zaoferować kilka rozwiązań. Mogą to być np. elastyczne godziny pracy, możliwość okazjonalnej pracy zdalnej, otwarcie biura na zwierzęta towarzyszące członkom zespołu czy organizację imprez integracyjnych z najbliższymi pracowników.

Z kolei druga grupa – pracownicy niezależnie od zajmowanego stanowiska czy zawodu – powinna wprowadzić w życie trzy najważniejsze zasady:

  1. Praca jest ważna, ale nie najważniejsza – warto mieć coś, co zrównoważy życie zawodowe, tak, by praca nie była jedyną istotną częścią życia. Dla jednych będzie to rodzina lub przyjaciele, dla innych hobby i realizowanie pasji. Posiadanie zdrowej odskoczni od problemów w pracy zapobiega wypaleniu zawodowemu i zapewnia bardziej efektywne wykonywanie zadań.
  2. Czas na pracę i czas na życie – są miejsca i momenty, w których nie ma mowy o włączeniu służbowego laptopa lub telefonu. Jeśli sprawdzasz maila nawet przy rodzinnym obiedzie lub zabierasz laptopa na wakacje, to znak, że work-life balance jest mocno zaburzony. Odcięcie się od pracy w odpowiednich chwilach sprawia, że rzeczy w danym momencie najważniejsze nie umykają.
  3. Odpoczynek – specjaliści zgodnie twierdzą – dłuższy urlop raz w roku to wymagane minimum dla zachowania równowagi. Brak odpoczynku prędzej czy później da o sobie znać. Jeżeli nie wyobrażasz sobie zniknąć z biura na dwa tygodnie, spróbuj stopniowo uczyć się takiego odpoczywania, np. wydłużając weekendy o jeden czy dwa dni wolne.